Kaszel bez powodu u dziecka - czy kaszel zawsze oznacza infekcję?

Kaszel jest podstawowym mechanizmem obronnym dróg oddechowych. Chroni on układ oddechowy przed dostaniem się do niego wszelkich ciał obcych, a także usuwa wszystkie zalegające w nim ciała (np. wydzielinę zapalną). Receptory kaszlowe zlokalizowane są też w innych miejscach.

Wirusowe zakażenia dróg oddechowych, zarówno górnych, jak i dolnych, są bardzo częstą przyczyną kaszlu. Większości z nich towarzyszy katar, a niektórym gorączka. Rodzice zwykle bardzo trafnie odgadują, kiedy rozwija się infekcja.

Jednak kaszel nie musi wskazywać na zakażenie dróg oddechowych. Przede wszystkim może on występować u osób zupełnie zdrowych. Z przeprowadzonych obiektywnych badań wynika, że dzieci zdrowe (czyli bez infekcji) kaszlą średnio 11 razy dziennie, a niektóre nawet ponad 30 razy dziennie.

Ostry kaszel wiąże się także z podrażnieniem dróg oddechowych przez ciała obce (w rzeczywistości rzadko wpadają do dróg oddechowych). Brzmi to groźnie, ale najczęściej tym ciałem obcym jest własna ślina. U niemowląt powszechne jest cofanie się treści pokarmowej z żołądka do przełyku, a nawet jamy ustnej (tzw. ulewanie). Rodzice często w takiej sytuacji obserwują kaszel, który na ogół nie jest groźny.

Kaszel mogą także prowokować substancje drażniące znajdujące się w powietrzu. Najczęściej jest to dym tytoniowy oraz smog obecny w sezonie grzewczym zarówno w dużych miastach, jak i mniejszych miejscowościach, zwłaszcza położonych w dolinach.

Dość często obserwuje się kaszel nawykowy/psychogenny, który nie ma tzw. organicznej, chorobowej przyczyny. Można go porównać z często obserwowanymi tikami. Niektóre dzieci próbują w ten sposób zwracać na siebie uwagę.

Do zupełnie rzadkich przypadków należy podrażnienie receptorów kaszlu położonych poza układem oddechowym, na przykład w przewodach słuchowych zewnętrznych. Przyczyną kaszlu może być na przykład czop woskowinowy lub ciało obce w przewodzie słuchowym.

Artykuł przygotował: Dr n. med. Piotr Sawiec

Kaszel bez powodu u dziecka - czy kaszel zawsze oznacza infekcję?

Przeczytaj też

Czym jest kaszel psychogenny i nawykowy u dzieci?

Kaszel nawykowy i kaszel psychogenny stanowią odmienne zaburzenia, które mają jednak cechę wspólną...

czytaj więcej

Ostre zapalenie oskrzeli - objawy, przebieg, rodzaje

Zapalenie oskrzeli jest często demonizowane, a także zupełnie niesłusznie traktowane jako wskazanie do włączenia antybiotyku...

czytaj więcej

Powiązane Artykuły

Przyczyny kaszlu u dzieci i jak radzić sobie z odruchem kaszlowym

Kaszel oczyszcza drogi oddechowe z obcych ciał, bakterii, substancji drażniących,śluzów i płynów...

czytaj więcej

Kaszel w ostrym zakażeniu dróg oddechowych

Kaszel występuje w przebiegu praktycznie każdego infekcyjnego zapalenia dróg oddechowych...

czytaj więcej
zobacz wszystkie artykuły